De Methode
Stotteren is geen lichamelijk gebrek
De Hausdörfer-therapie gaat er vanuit dat de oorzaak van stotteren niet ligt in een lichamelijk gebrek of disfunctioneren. Stotteren wordt gezien als een gevoels- denk- en stuurfout die ontstaat en in stand gehouden wordt door angst en spanning bij het spreken. De therapie is er op gericht om deze spanning te verlagen, meer vertrouwen te krijgen bij het spreken en zo het stotteren te verminderen. In tegenstelling tot andere therapieën wordt er tijdens het spreken niet gelet op de ademhaling. Ademhaling is een autonome functie; het is onnatuurlijk om er nadrukkelijk en bewust mee bezig te zijn. Ook op het vormen van de mondstanden wordt niet gelet.
Iedereen kan vloeiend spreken
Ieder mens heeft vanaf de vroegste levensjaren geleerd om (vloeiende) stemklanken te maken. Volgens het Hausdörfer-instituut Voor Natuurlijk Spreken is spraak niets anders dan het maken en vormen van spraakgeluid en is daarom ook iedereen in staat om vloeiend te spreken, ook als je altijd hebt gestotterd.
Een stotteraar kan vloeiend zingen
Als je stottert, is van jongs af aan de overtuiging gegroeid dat je niet vloeiend kunt spreken. Een belangrijke oorzaak hiervoor is dat stotterende mensen in het algemeen sensitief van aard zijn. De overtuiging dat je niet vloeiend kunt spreken, resulteert in het voelen van spanning bij het spreken. Dit noemen we spreekspanning. Bij zingen hebben de meeste stotteraars dit gevoel of gemis aan vertrouwen echter niet. De aandacht wordt dan ook volledig gericht op de stemklank om zuiver te zingen. Ze ervaren daardoor geen spanning als ze zingen en zijn zo in staat om vloeiende stemklanken te maken. Het is een belangrijke aanwijzing dat het verminderen van spanning bij het spreken van groot belang is voor het verminderen van het stotteren.
Als een stotteraar alleen is, stottert hij niet of veel minder
Een tweede aanwijzing dat het verminderen van spanning bij het spreken van groot belang is, is dat als een stotteraar weet dat niemand hem/haar kan horen als hij/zij spreekt in de regel niet stottert. Je ervaart geen druk van buitenaf, voelt je vol vertrouwen en blijft rustig bij het spreken. Dit noemen wij ‘spreekrust’.
Verander je doel
Als stotteraar vind je het enorm belangrijk om in alle spreeksituaties niet of zo min mogelijk te stotteren. Je bent de hele dag bezig met het verbergen ervan en je voor te bereiden op spreeksituaties die gaan komen. In de Hausdörfer-therapie leer je om op een natuurlijke manier met spreken om te gaan. Het doel is niet om stotterloos te spreken maar om je angsten en de spanning bij het spreken te overwinnen en zo ‘spreekrust’ te krijgen. Het minder stotteren is hiervan vervolgens het resultaat.
Luisteren naar je eigen spraakgeluid geeft vertrouwen in het spreken
Het hoogste doel van de Hausdörfer-therapie is dat je het vertrouwen in jouw spreken terugkrijgt. Het belangrijkste gereedschap hiervoor is het bewust luisteren en sturen van je stemgeluid. In de eenvoud van de methode ligt de kracht. In de meeste therapieën wordt aandacht gegeven aan wat je níet goed kunt. De Hausdörfer-therapie geeft juist aandacht aan wat je wél kunt en maakt daarmee het KUNNEN groot.
Het opbouwen van een zekere ongevoeligheid
Het tweede gereedschap voor het verkrijgen van een flegmatieke gevoelstoestand is het opbouwen van een zekere ongevoeligheid met betrekking tot je eigen spraak. We noemen dit flegma. In de Hausdörfer-therapie krijg je handvatten om dit flegma op te bouwen. Je kunt dit bijvoorbeeld doen door opvallend te klinken, door geen enkele spreeksituatie uit de weg te gaan en ze ook niet voor te bereiden. Door het stotteren of anderszins opvallend spreken niet uit de weg te gaan, ontwikkel je flegma.
Vergroten van de ‘ik kan’-gedachte
Een derde gereedschap voor het verkrijgen van de flegmatieke gevoelstoestand is het veranderen van irrationele gedachten. Dit kunnen gedachten zijn zoals het denken dat je een bepaald woord niet kunt uitspreken of gedachten over een negatief zelfbeeld. In de Hausdôrfer-therapie wordt gebruik gemaakt van de Rationeel Emotieve Therapie (RET) om dergelijke gedachten te relativeren en zo een beter gevoel en daardoor meer rust en ook spreekrust te krijgen.
Oscar Hausdörfer
De Hausdörfer-therapie is gebaseerd op de therapie die rond 1900 is ontwikkeld door de Duitse apotheker Oscar Hausdörfer. Hij was zelf een zware stotteraar totdat hij erin slaagde om zichzelf van zijn stotteren te bevrijden. In 1895 richtte hij zijn ‘Spreekleerinstituut’ op en daarna wijdde hij zijn hele leven met hart en ziel aan het helpen van stotterende kinderen en volwassenen.
Je eigen therapeut
Met de Hausdörfer-therapie word je je eigen therapeut; je stuurt jezelf bij door letterlijk te luisteren naar je gevoel. Je voelt je er gelukkiger door, en dat is natuurlijk waar we het allemaal voor doen!
Informatie over de Hausdörfer-therapie kun je hier bestellen.
